Tło instytucjonalne

Najważniejszą finansową instytucją filmową na Węgrzech jest Węgierska Fundacja Filmowa (MMKA - http://www.mmka.hu/), która gospodaruje przeważającą większością publicznych funduszy przeznaczonych na produkcję i dystrybucję filmową. Jednakże, rok 2010 przyniósł znaczne zmiany wraz z marcowym powołaniem nowego prezesa tej instytucji. Zoltán Kőrösi rozpoczął pracę na nowym stanowisku od wnikliwej analizy sytuacji finansowej funduszu, która ujawniła ogromne luki. Decyzja nowego zarządu o wprowadzeniu znacznie bardziej zdyscyplinowanego podejścia w ogromnym stopniu dotknęła produkcji filmowej w roku 2010, a według prognoz efekty tego działania będą nawet bardziej widoczne w roku 2011.

Wyniki wyborów parlamentarnych, które odbyły się w kwietniu, zaowocowały znaczącymi zmianami na węgierskiej scenie politycznej. W nowym systemie Ministerstwo Kultury zostało zastąpione przez Ministerstwo Zasobów Narodowych, w którym sprawy kulturalne są reprezentowane jedynie przez podsekretarza. Z powodu reorganizacji finansów publicznych znaczna część funduszy została zablokowana, co uniemożliwiło MMKA wypłacenie funduszy nawet dla tych produkcji, których umowy zostały już podpisane i zatwierdzone.

Z powodu trudnej sytuacji finansowej wiele produkcji (oraz koprodukcji) musiało zostać wstrzymanych lub przełożonych na rok 2011. Oznacza to, że około 15 nowych filmów będzie gotowych do zaprezentowania podczas Hungarian Film Week, który odbędzie się w lutym 2011 roku. Skutki tej sytuacji będą odczuwalne szczególnie w roku 2012, jako że wiele filmów zostało ukończonych lub osiągnęło końcową fazę produkcji zanim fundusze zostały zablokowane.

            Węgry wspierają międzynarodowe koprodukcje poprzez dogodny system ulg podatkowych, który pozwala producentom na odpisanie od podatku 20-25% kosztów produkcji poniesionych na Węgrzech.

Festiwale

Głównym festiwalem filmów węgierskich jest Hungarian Film Week (http://www.hungarianfilmweek.com/), który zwyczajowo odbywa się co roku w pierwszym tygodniu lutego przed festiwalem Berlinale. Nowy zarząd MMKA ogłosił ważne zmiany dotyczące tego tradycyjnego wydarzenia: istnieją plany nadania festiwalowi międzynarodowego charakteru poprzez otwarcie go na zagraniczne filmy oraz stworzenie międzynarodowego jury; ponadto MMKA planuje włączyć do programu festiwalu animację, która dotąd miała swój osobny festiwal.

Drugim festiwalem pod względem ilości widzów jest Międzynarodowy Festiwal Filmowy Titanic (http://www.titanicfilmfest.hu/2010/index_en.php), który odbywa się również w Budapeszcie, na początku kwietnia. Festiwal prezentuje około 60 międzynarodowych filmów przed publicznością liczącą 15 000 osób.

            W kraju odbywa się również kilka mniejszych, ale ważnych w środowisku festiwali, z których najistotniejsze to Jameson Cinefest (http://www.cinefest.hu/) z siedzibą w miejscowości Miszkolc, organizowany w połowie września oraz CinePécs, który odbywa się na początku października w miejscowości Pecz. Filmy krótkometrażowe, dokumentalne i eksperymentalne są prezentowane podczas Międzynarodowego Festiwalu Filmu i Muzyki Mediawave (http://www.mediawavefestival.hu/index.php?nyelv=eng) w miejscowości Szombathely na początku maja.

Box-office

Coraz więcej ludzi kupuje coraz droższe bilety na mniejszą ilość filmów - tak można pokrótce podsumować analizę trendów węgierskiego box-office w pierwszej połowie roku 2010. Ilość widzów wzrosła w porównaniu do tego samego okresu w poprzednim roku, jednakże na znaczną część tej sumy składa się sukces filmu Avatar, na który sprzedano ponad milion biletów. Łączna ilość widzów nieznacznie wzrosła (z 3,88 miliona na 3,96 miliona), dochód wzrósł znacznie (z 3,99 miliardów na 4,77 miliardów forintów) w porównaniu z tym samym okresem w zeszłym roku.

            W roku 2010 zmalał jednakże udział filmów węgierskich w box-office: w 2009 prawie 10% sprzedanych biletów dotyczyło produkcji węgierskich, podczas gdy w pierwszym półroczu 2010 było to średnio 6%. Zazwyczaj co roku 2 lub 3 węgierskie filmy przekraczają liczbę 100 000 widzów - w roku 2010 tylko jeden film osiągnął taki wynik: Polygamy Dénesa Orosza, którego premiera odbyła się właściwie w grudniu 2009.

Zdobywcy nagród

Dwie produkcje, prezentowane w Cannes, osiągnęły sukcesy na międzynarodowych festiwalach. Film Kornela Mundruczo, Tender Son - The Frankenstein Project, został wybrany do głównego konkursu w Cannes, a we wrześniu został zaprezentowany również w węgierskich kinach. Drugi film to Adrienn Pal Agnes Kocsis, który pojawił się w sekcji Un Certain Regard w Cannes oraz zdobył nagrody na całym świecie, w tym pierwszą nagrodę Film New Europe i Funduszu Wyszehradzkiego dla najlepszej koprodukcji przyznaną podczas festiwalu w Peczu. Film Benedka Fliegaufa, Womb, był prezentowany w Locarno, a później odnosił sukcesy na licznych innych międzynarodowych festiwalach.

Ukończenie niecierpliwie oczekiwanego filmu Beli Tarra, The Horse of Turin - które było planowane na rok 2009 - zostało ponownie przesunięte na 2011.

Telewizja

Publiczny nadawca - MTV - nie odgrywa tak znaczącej roli we wspieraniu filmów fabularnych, jak to ma miejsce w innych krajach europejskich, jednakże zmniejszenie finansowania ze strony nadawców komercyjnych oraz cięcia w samej MTV, wskazują na to, że dla węgierskich producentów był to ciężki rok z punktu widzenia pozyskiwania funduszy. Duna TV, druga publiczna telewizja, zaczęła coraz bardziej zyskiwać w oczach polityków, co sprawiło, że jej sytuacja finansowa znacznie się poprawiła w porównaniu do poprzednich lat. Stacja produkuje filmy dokumentalne i krótkometrażowe, ale w ostatnim czasie przeznaczyła znaczne sumy na seriale telewizyjne.